قرار گرفتن بر مدار سیاست علوی با پس گرفتن لایحه انتشار محتوای غیر واقع!

یادداشت روز به قلم سید رضا هاشمی؛

قرار گرفتن بر مدار سیاست علوی با پس گرفتن لایحه انتشار محتوای غیر واقع!

لایحه‌ی خسارت‌بار «مقابله با انتشار محتوای خبری خلاف واقع در فضای مجازی» نشان شجاعت است. این لایحه پس گرفته شد و قطعا حرکت پربرکتی است؛ و نشان از پایبندی رییس جمهور به وعده های انتخاباتی است. چنین اقدامی از ناحیه دولت نشان از مسؤولیت‌پذیری سیاسی برای جلوگیری از محدودیت بیان و قلم است.
این اقدام در جمهوری اسلامی و فرهنگ سیاسی حاکم بر ما نیازمند مایه‌هایی کم‌یاب از صداقت و شجاعت سیاسی است.
حکمت سیاسی مخصوصا در دوران فعلی که اتحاد پیرامون وطن و ایران مورد تاکید رهبری قرار گرفته، حکم می‌کند مردم و نخبگان جامعه با استقبال از مسؤولیت‌پذیری مسعود پزشکیان و همکارانش که این لایحه‌ی پرخطا و پرخطر را از مجلس پس گرفتند، جرأت و جسارت مسؤولیت‌پذیری سیاسی را بپرورند.
تفاوت اصلی سیاستمداران، در نحوه‌ی مواجهه با خطاهایی است که مرتکب می‌شوند. برخی خطا بر خطا می‌گذارند و ظاهر خطاهای خود را می‌پوشانند و حتی آن را به عنوان دست‌آورد به مردم قالب می کنند. برخی دیگر به کشف و حذف خطاهای خود می پردازند.
بسیاری از سیاست‌مداران در ایران و جهان در ادوار مختلف، خطاهای خود را توجیه می‌کنند و چون احساس امنیت خاطر ندارند، در پناه استبداد به رأی خود و ایستادگی بر قدرت خود پنهان می‌شوند؛ می‌ترسند اگر خطای خود را بپذیرند، آبروی سیاسی‌شان بریزد. نگران اعتبار امضای خود هستند و بر تصمیم‌های اشتباه خود پای می‌فشارند.
برخی دیگر متخلق به اخلاق سیاسی اسلامی هستند. شجاعت اخلاقی برای پذیرش مسؤولیت سیاسی را دارند و با تقدم دادن به مصلحت عمومی، با اعتنا به خواست مردم و با اعتماد به دیدگاه‌های کارشناسان مشفق و مستقل، خطای سیاسی خود را می پذیرند و اصلاح می کنند و مسؤولیت اشتباه خود را بدون فرافکنی، بر عهده می‌گیرند و در حذف خطای خود و کور کردن مجاری تکرار آن می‌کوشند.
در ایران سیاست‌مداران به‌آسانی می‌توانند به جای پذیرش مسؤولیت و جبران خطا، از خطاهای خود دست‌آوردهای پوچ و مهمل بسازند و به همین علت از فرهنگ عذرخواهی و جبران خطا بسیار دورند. در چنین فرهنگی، مسؤولیت‌پذیری سیاسی در ایران در حکم کیمیاست. باید قدر آن را به‌خوبی شناخت و حق آن را ادا کرد تا این مشی و مرام رونق گیرد و رواج یابد. این اقدام دکتر پزشکیان درس بزرگی است برای تمام ارکان حکومت که
اکنون که رویارو با تهدیدها و مخاطرات وجودی، بقا و ارتقای کشور قرار داریم و کشور در معرض تصمیم‌گیری‌های بزرگی است که مقدمه‌ی همه‌ی آن‌ها، پذیرش شجاعانه‌ی مسؤولیت شکست‌ها و خطاهای سیاسی و سیاست گذشته و کوشش جسورانه برای جبران آن‌هاست. اقتدار سیاسی حکومت نه در پافشاری بر خطا و توجیه و تکریم بی جهت مقامات و عنوان هاست؛ بلکه در اعتراف به خطا و کوشش صمیمانه و سخت‌رویانه و مجدانه برای کشف و حذف و جبران آن‌ است. در حکومتی که خود را مرید علی (ع) می داند باید حاکمان بدانند که امام علی(ع) مردم را دعوت به اظهار نظر می‌کرد و آنان را تهدید به محدودیت و جرم نگاری نکرد.
در حکومت امیرالمومنین (ع) افراد تندرو و پر انرژی در امور اعتقادی و سیاسی بودند که در شمار شهروندان کوفی بودند و قبل از علی (ع) اظهار نظر می‌کردند و حتی بعد از اعلام نظر حاکمیتِ علوی نیز، اظهار نظر مخالف می‌کردند و بلکه توهین هم می‌کردند! ولی درتاریخ خبری از حبس و حصر آنان دیده نمی‌شود. باید این سیره امیرالمومنین محل اتکای حکومت قرار گیرد و به حبس و حصر بی محاکمه پایان داده شود. امامِ عدالت و رهبرِ انصاف و مدارا حضرت امیر (ع) اجازه هیچ گونه تهدید و یا تعدی نسبت به مخالفان را به‌خاطر اظهار نظر به اصحاب خود هم نمی‌داد.
برخی از گزارشات تاریخ در این مورد خواندنی است و می‌تواند فاصله حکومت های دینی کنونی را با حکومت علوی نمایان کند.
امیرالمومنین (ع) در یک نامه رسمی از مردم درخواست اظهارنظر و بالاتر، اجازه اظهار نظر نقادانه نمود و فرمود : ” اگر دیدید بد عمل می‌کنم به من انتقاد کنید و اعتراض کنید تا من جبران کنم.” (نهج البلاغه ، نامه ۵۷). حتی در تاریخ هست که در بحبوبه جنگ و شرایط امنیتی و فوق امنیتی افرادی بر علیه فرماندهی کل قوا (مولا علی ع) نه تنها اظهار نظر می‌کردند، بلکه بر علیه او شوریدند؛ ولی مورد حبس و قتل قرار نگرفتند‌، بلکه امامِ عدالت -امام علی- ابن عباس را برای گفتگو و شنیدن اظهار نظرشان به سمت آنان مامور نمود!
چون مبنای حکومت حضرت امیر (ع) حبس به خاطر اظهار نظر و انتقاد نبود، بلکه صریحاً فرمود: “تا زمانی که خونی نریخته و یا مالی را غارت نکرده باشند، متعرض آنها نشوید”.

حتی زمانی که اقدامات سیاسی منتقدین موجب به هم ریختگی نظم هم شده بود، اصحاب به حضرت می گفتند: آیا از برخورد های آنها خسته نشده ای؟ چرا به نابودی آنها اقدام نمی کنی؟ اما امیرالمومنین (ع) اقدام به تهدید و یا حبس نمیکرد.
جالب است؛ برخی از اظهارنظر عبور کردندو تا آنجا پیش رفتند و امام را تهدید می‌کردند و واکنش امام (ع) شگفت آور است! آنجا که فردی به نام ابن اعثم نقل میکند، در روز بیعت علی (ع) مردی مصری به او گفت: “ای ابوالحسن! ما بدین شرط با تو بیعت می‏کنیم که اگر چونان عثمان در میان ما عمل کردی، تو را بکشیم”. علی پاسخ داد: آری!”(الفتوح/۲۴۶)
خلاصه اینکه تهدید به برخورد در برابر اظهار نظر بر خلاف رویه مولا علی (ع) بود و خوشبختانه این لایحه کراهت بار پس گرفته شد تا رییس جمهور بر عهد خود با ملت بماند؛ زیرا تاریخ هیچ‌گونه حبس و جریمه و مشابه آن را برای صِرف اظهار نظر و نقد، در حکومت علوی نقل نکرده است؛ و شهروندان در حکومت علوی بدون تهدید، مبادرت به اظهار نظر داشتند و در اظهار نظرشان، از نقد و انتقاد و حتی مخالفت خودداری نمی‌کردند!
اقدام پسندیده دکتر پزشکیان در استرداد لایحه مزبور را می توان قرار گرفتن دولت در این قسمت بر مدار سیاست علوی تفسیر نمود.

payamgooyesemnan