دوران برخورداری از نیروی کار ارزان به سر آمده است!

یادداشت روز به قلم جواد میرحاج؛

دوران برخورداری از نیروی کار ارزان به سر آمده است!

تا همین اواخر یکی از امتیازات کارفرمایان در ایران بهره مندی از نیروی کار فراوان وارزان بود اما به لطف  کنترل جمعیت ناشی از برنامه های دهه های شصت وهفتاد  به نظر میرسد از این پس صاحبان مجموعه های خدماتی وتولیدی و کارآفرینان عرصه های گوناگون  آرام آرام از این امتیاز یکجانبه محروم شوند !

نابرابری بازار عرضه وتقاضا در دو سه دهه گذشته باعث شده بود تا نیروی کار تقریبا به تمام در خواستهای صاحبان کار تن در دهند و اوج فاجعه زمانی اتفاق افتاد که با فشار همه جانبه کارفرمایان و دولت که خودش بزرگترین کارفرما بود معضل قرار داد موقت در روابط کار شکل قانونی به خود گرفت واز آن پس کارگران تقریبا از اکثر حقوق مصرح در روابط کار محروم شدند اگرچه در برخی واحد های تولیدی، صنعتی کار فرمایانی بودند که وجدان خود را زیر پا نگذاشته وحتی در مواردی مزایایی اندک ولی افزون بر حقوق کارگر را هبه کردند  اما به واقع با رواج وگسترش قراردادهای موقت  تقریبا تیشه به ریشه تشکلات کارگری وارد شد و این قشر نه تنها در محیط کار بلکه در حوزه حقوق شهروندی هم از خیلی از حقوق محروم شدند از جمله  بارزترین این  محرومیتها در بخش برخورداری از تسهیلات بانکی بود به طوری که اکثر قریب به اتفاق بنگاههای اقتصادی وبانکها ضمانت کارگران را نمی پذیرفته واگر کارگری دوست وآشنای کارمندی نداشت به هیچ وجه قادر به دریافت تسهیلاتی نمیشد!

القصه این ماجرا تا همین اواخر ادامه داشته وهنوز هم برخی از کار فرمایان بنا دارند با تفکری مانند بیست؛ سی سال گذشته با کارگر برخورد کنند  به عنوان مثال در یکی از واحد های تولیدی مهدیشهر مدیر تازه واردی در روزهای گذشته قصد تحکیم افکار آنچنانی را داشته که گویا منجر به اعتراض کارگران شده است!

اما واقعیت این است که با توجه به  تغییر بازار عرضه و  تقاضا در حوزه های کارگری  در آینده نزدیک کارفرمایان ناچار ند به برخی از حقوق از دست رفنه کارگران تن داده وامتیازاتی را برای این قشر در نظر گیرند نکته حایز اهمیت در این ماجرا این است که از این پس صرف پرداخت حقوق ومزایا بر مبنای قانون کار چاره ساز نبوده و باید گفت رعایت حد اقلهای قانونی که تا همین اواخر هم اجرا نمیشد  دیگر تاثیر چندانی بر بهبود روابط کار نخواهد داشت

یکی دیگر از نکات قابل دقت در این عرصه این است که کارفرمایان نه تنها با انبوه متقاضیان شغل مواجه نیستند بلکه با افرا دی با سطح سواد وتحصیلاتی به مراتب بالاتر از جوانان دو سه دهه قبل و  صد البته با سطح انتظاراتی به مراتب بالاتر از قبلی ها روبرو هستند

جوانان جویای کار امروز در حین اینکه به فراوانی  نسلهای گذشته نیستند صاحب تفکراتی کاملا متفاوت با نسلهای قبل بوده که امتیاز پیری جمعیت هم آنان را در سهم خواهی شان مصر تر خواهد کرد

فلذا باید گفت دوران برخورداری از نیروی کار ارزان در کشور ما به پایان آمده  وصاحبان کار واز جمله  مدیران حکومتی ودولتی هم باید بدانند که دیگر نمی توان با تفکرات سی ؛ چهل سال قبل مجامع کارگری وتولیدی را مدیریت نمود

البته اینکه برخی دولتمردان با افتخار از کاهش بیکاری دم بزنند هم خیلی مایه مباهاتشان نخواهد بود  وباید بدانند آنچه امروز موجب کاهش نیروی کار بویژه در استانهای کم جمعیتی مثل سمنان شده همان تراژدی پیری جمعیت  ودر کنارش توقع بالا وصد البته به جای نسل جوان امروزی است

گواه این مدعا هجوم فراوان برای شرکت در آزمونهای استخدامی  دولتی است که بسیاری از جوانان علی رغم نومیدی در قبولی این آزمون ها به وفور در آنها شرکت می کنند!

با عنایت به آنچه گفته شد امید می رود رویش تشکلات واقعی کارگری در مجامع تولیدی وخدماتی وصنعتی دوباره آغاز شود واین میتواند نویدی  برای باز گشت برخی از حقوق از دست رفته کارگران در آینده باشد

تشکلاتی مثل شوراهای اسلامی کار وکمیته های انظباطی ونمایندگان واقعی کارگران اگر دوباره در مراکز کارگری رواج یابند به یقین کمک حال کارگر وکار فرما در حل مسایل فی مابین بوده ونیز در امر رشد کمی وکیفی تولید بی تاثیر نخواهند بود

بامید روزی که کارگران شریف وطن به تمامی حقوق  خود اعم از  شهروندی وکارگری دست یابند

payamgooyesemnan