لزوم توجه جدی به ابر بحران تاریخی استان!

یادداشت روز به قلم روح اله ساعدی؛

لزوم توجه جدی به ابر بحران تاریخی استان!

این روزها در آستانه ورود به فصل گرم سال، بدون استفاده از پنکه یا کولر یا اسپیلت، به سختی می توان در استان کویری سمنان روزگار را گذراند و بدون قرار گرفتن زیر سایه بانی از خنکی، از تابش مستقیم نور خورشید در امان بود. به ویژه امسال که ساعات رسمی کشور هم تغییر نکرده است! با کمال تأسف و تعجب، در سرزمین فکرها و اندیشه ها، یکی از مهم ترین راهکار مسئولان محترم هم برای مدیریت گرما و برق، آغاز کار ادارات از ساعت شش صبح است و بنده خدا کارمندان، به اجبار همان چند ریال آخر برج، مجبور به اطاعت امر از هر امری و دستوری و تحمل رنج ها و مرارت های بی شمار این بی تدبیری های تدبیرنما هستند! به هر حال روزهای سختی را در بحث تامین منابع آبی پیش رو داریم. اما در سال های آینده، روزهای بدون آب برای ما چگونه خواهد گذشت؟ آیا به این موضوع فکر کرده ایم؟

چند وقت پیش در یکی از رسانه های کشور یک کارشناس  یادداشتی را نوشته بود با عنوان “سیستان در آستانه مهاجرت بزرگ!”  آنجا اشاره شده بود که سال های گذشته یک پژوهشگر حوزه آب در سخنرانی خود در دانشگاه زابل گفته بود: “امروز، روز خوب سیستان است!” و شش سال بعد در اولین کنفرانس کنفـرانس ملی پژوهشهای مهندسی آب، باز هم در دانشگاه زابل در یک سخنرانی با موضوع ” ابعاد سیاسی، امنیتی و هویتی هیدروپلیتیک حوضه آبریز فرا مَرزی هیرمند” آن کارشناس محترم ضمن گلایه از شنیده نشدن صدای دلسوزان و پژوهشگران حوزه ی آب اظهار کرده است:”حدود شش سال فرصت را در حوزه های مختلف هیدروپلیتیکی از دست داده ایم!”

این سخنان شباهت فراوانی به اظهارات مرحوم پروفسور کردوانی دارد که در همایش ملی انتقال آب که در دانشگاه سمنان در آغازین سال های دهه ۹۰ برگزار شد، به صراحت از آینده نگران کننده تامین منابع آبی استان سمنان گفته بود! اما آیا از آن سالها تاکنون فکری به حال فرصت های ازدست رفته تامین منابع آبی استان نموده ایم؟!

حال در آغازین سال های دهه جدید شمسی، فرصتها بسیار محدود، تهدیدات بسیار جدی و چالشها و سوءبرنامه ها در نوع خود بسیار در حوزه آب بسیار فراوان شده اند. در این سرمقاله هم می خواهیم با تکرار همان جمله ی زیبای آن کارشناس حوزه آب کشور، بگوییم که” امروز، روز خوب استان سمنان در تامین منابع آبی است!”

اما لطفا به این چند سؤال یک نفر پاسخ دهد که:” وضعیت آب و منابع آبی استان در اولویت چندم مسئولین قرار دارد؟! اگر نماینده محترم ولی فقیه در استان و امام جمعه سمنان در فضای مجازی و خطبه های نماز جمعه و از سوی دیگر مطالبه گران دلسوز این حوزه در شهرهای مختلف استان به ویژه مرکز استان، در روزهای اخیر ورود به این حوزه پیدا نمی کردند، آیا باعث می شود در سفر معاون اقتصادی دولت سیزدهم مهمترین بحث چالش تامین منابع آبی استان باشد! و یا رئیس کل بازرسی کشور از این ابربحران تاریخی استان سمنان بگوید! و آیا اینکه در ماههای گذشته، چند جلسه با موضوع وضعیت بحرانی آب و منابع آبی استان و شهرستان ها در قالب شورای حفاظت از منابع آبی برگزار می شد؟!

اما این ها کافی نیست! همه می دانیم بخش مهمی از طرح های درازمدت تامین منابع آبی استان ( انتقال آب از دریاچه خزر) و طرح ها میان مدت( آب قطری، سد فینسک، حق آبه رودخانه نمرود) با مشکلاتی مواجه شده است. انتظار این است شخص استاندار در سفر دور دوم ریاست جمهوری به استان و نمایندگان استان در مجلس شورای اسلامی با نطق های پیش از دستور و یا چند سؤال از وزرا و مسئولین کشوری در خصوص وضعیت تامین منابع آبی  استان اقدام جدی تری داشته باشند. نمایندگان استان در مجلس باید از ظرفیت های دیپلماسی خود برای دخیل کردن استان در ماجرای تامین منابع آبی استان استفاده کنند. قطعا تبعات امنیتی و اجتماعی مهاجرت قریب الوقوع و بزرگ از این استان کویری در سالهای آینده به سمت استانهای دیگر که قابل پیش بینی است بر عهده این مسئولین فعلی است.

آیا مسئولین آماری از آغاز مهاجرت ها از استان های دیگر به سایر استانها در این سالها دارند یا آن را یک داستان و زاییده ذهن ژورنالیست ها و روزنامه نگاران و رسانه های استان می پندارند؟ علیرغم مشکلات زیست محیطی پیرامون ماجرای انتقال آب از خلیج فارس و عمان به استانهای مرکزی، این پروژه چرا نباید برای استان کویری سمنان هم تعریف شود؟ طرح های مسئولین استان برای کشت های جایگزین کم آب بر یا تأمین و نگهداری ذخایر آبی استان چیست؟! ظرفیت استان کویری سمنان با چالش کمبود آب در دو شهر بزرگ آن(سمنان و شاهرود) و روستاهای در معرض بحران و تنش، تا چند سال دیگر توان تحمل کم آبی را دارند و ظرف چند سال به مرز بی آبی خواهیم رسید؟ کشاورزی استان با این کم آبی به کجا خواهد رسید؟

در آینده نزدیک در صورت عدم توجه به طرح های تامین منابع آبی استان  مهاجرپذیری استان را چگونه مدیریت خواهیم کرد؟ برای مخاطرات خشکسالی و جبران خسارت کشاورزان چه کرده ایم؟ وقوع این سیل اخیر در استان نشان داد، که برنامه مناسبی در این زمینه وجود نداریم! چرا کسی درباره ی باروری ابرها پاسخ درستی نمی دهد؟

در پایان باید گفت؛ چند ماه دیگر انتخابات مجلس دوازدهم است و قطعا این ماجرای تلخ و این غم بزرگ و این نگرانی هولناک و این سرنوشتِ پیش روی همه شهروندان هم استانی، در لابه های خبرها و موضع گیری و شعارها و ژست های انتخاباتی قطعا گم خواهند شد و با سپری شدن تابستان سخت با حفر و وصل چند چاه آب به خطوط انتقال، این موضوع و چالش مهم به فراموشی سپرده خواهد شد.  اما کدام مسئول در استان کمربندهایش را برای سهیم شدن در موضوع ابر چالشی مدیریت این ابر چالش مهم استان محکم تر از بقیه بسته است؟! آیا واقعا استان سمنان در آستانه ی گلاویز شدن با موضوع  آب است که طمع به حلقوم کشیدن سرنوشت و تقدیر اقتصادی،اجتماعی،تاریخی و فرهنگی را در سَر دارد؟چه کسی مسئول این  بحران تاریخی است. چرا کسی آن را در استان سمنات جدی نمی گیرد؟! پاسخگویی به این نگرانی ها و سؤال ها خود یک اَبر بحران تاریخی است که کسی آن را جدی نمی گیرد!

payamgooyesemnan