سفرهای دردسر ساز مقامات و مسئله سرمایه اجتماعی!

یادداشت روز به قلم رحمان سعادت؛

سفرهای دردسر ساز مقامات و مسئله سرمایه اجتماعی!

در ایامی که سفر کردن متداول است (ایام عید) و گردشگری تبلیغ و تشویق می شود، یک سفر خارجی از سوی مقامات قوه مجریه دردسر ساز شد. مسافرت معاون پارلمانی رییس جمهور به قطب جنوب باعث شد که حاشیه های زیادی ایجاد شود. دکتر دبیری حداقل چهره شناخته شده ای در آذربایجان است. طبیبی که از دنیای پزشکی وارد حوزه شهری و شورای شهر شد و سپس در انتخابات ریاست جمهوری در کنار همکار و دوست قدیمی خود یعنی دکتر پزشکیان توانست در دولت چهاردهم به موقعیت سیاسی برسد. برخلاف دکتر پزشکیان که از صنف پزشکی به دنبال ثروت اندوزی و زندگی اشرافی نبود، دکتر دبیری منش دیگری داشت. سفرهای خارجی برای او امری عادی محسوب می شد و با توجه به توانمندی مالی، سفرهای خارجی متعددی در کارنامه او مشاهده می شود و البته موضوعی غیر قانونی و غیر شرعی نبود و امسال نیز به مانند سال های گذشته این سیاحت هم انجام داد. اما به این نکته توجه نکرده بود که اکنون زیر زره بین است و نمی تواند به شیوه گذشته عمل کند. او خطای غیر قانونی مرتکب نشده؛ ولی آنچه سبب ناراحتی و اعتراض شد، رفتار خارج از گفتمان دکتر پزشکیان بود. در واقع منتقدین و مخالفان رییس جمهور انتصاب چنین فردی با چنین سبک زندگی را متناقض با شعارهای انتخاباتی رییس جمهور قلمداد می کردند. خیلی ها منتظر این بودند که ببینند رییس جمهور چه واکنشی به این اتفاق خواهد داشت! عکس العمل دکتر پزشکیان صریح و محترمانه بود و دکتر دبیری را از قطار دولت پیاده کرد. این حرکت رییس جمهور پیام های مختلفی برای اشخاص حقیقی و حقوقی و جامعه داشت:
۱_ رییس جمهور نشان داد که سرمایه اجتماعی را بر سرمایه انسانی ترجیح می دهد. دکتر دبیری یکی از سرمایه های انسانی کشور بود و سوابق تحصیلی و اجرایی ایشان این حقیقت را نشان می دهد. تایید سبک زندگی ایشان در شرایطی که مردم درگیر حداقل های زندگی هستند، سرمایه اجتماعی بین دولت و مردم را تخریب می کرد. اما اقدام رییس جمهور سرمایه اجتماعی را افزون کرد. بنابراین پزشکیان حفظ سرمایه اجتماعی را بر سرمایه انسانی ترجیح داد.
۲_ رییس جمهور نشان داد به گفتمان خود مبنی پیروی از سیره علوی پایبند است و اعتقاد زبانی به ائمه ندارد و به صورت علمی معتقد به شیوه حکومت داری علوی است.
۳_ او با این اقدام به مدیران ارشد پیام داد که با کسی تعارف ندارد. حتی با دوست صمیمی و قدیمی خود نیز وقتی صحبت از مردم است مماشت نمی کند و مدیران ضمن انجام رسالت سازمانی خود باید به سبک زندگی شخصی خویش توجه کنند و حداقل در شرایط سخت فعلی مردم با مصرف نمایشی و خارج عرف مردم را نارحت ننمایند.
۴_ رییس جمهور نشان داد به رنج و درد و مشکلات‌ مردم آگاه است و نسبت به مشکلات اقتصادی بی تفاوت نیست. او قبول دارد که حل مشکلات ساختاری اقتصادی ایران به این سادگی نیست؛ اما حداقل می تواند در کنار مردم در می تواند در رنج ناشی از مشکلات اقتصادی سهیم باشد.
۵_ وی به مخالفین خود نشان داد که چرا مردم او را به رقبا ترجیح دادند. مهمترین ویژگی دکتر پزشکیان را صراحت و صداقت او می دانستند. الانجات فی صدق.
رییس جمهور شاید یک یار از دست داده باشد. اما میلیون ها نفر به یاران خود اضافه کرد. رقیب پزشکیان یعنی قالیباف چند سال پیش نیز در چنین تنگنای قرار گرفت. اما موفق از آزمون‌خارج نشد. سفر خانواده دکتر قالیباف به ترکیه با هزینه شخصی و قانونی به ترکیه سبب شد که رییس مجلس در دوراهی خانواده و جامعه قرار بگیرد. در آن زمان دکتر قالیباف زیر بار عذر خواهی نرفت و حتی افرادی که خبر سفر خانواده او را پخش کردند، مورد تعقیب قانونی قرار داد. این اقدام پیدا و پنهان، اعتماد عمومی به ایشان را کاهش داد و علی رغم شایستگی مدیریتی ایشان (که دوست و دشمن بر آن معترف هستند) در انتخابات گذشته رای بسیاری کمی (حدود ۳ میلیون) کسب کرد. این امر نشان می دهد که برای مردم، رفتار و کردار مدیران مهم‌است. در انتخابات ریاست جمهوری سال گذشته اصلاح طالبان گزینه های مختلفی برای رقابت داشتند که به لحاظ مدیریتی و سوابق سیاسی خیلی بالاتر از دکتر پزشکیان بودند. اما آن چیزی که پزشکیان را از بقیه جدا می کرد، منش صادقانه و مردمی ایشان بود. اقدام اخیر وی نشان داد که پست ریاست جمهوری فعلا او را اشرافی نکرده است و به مانند الگوی زندگی خود (حضرت علی) به مادیات دنیا وابسته نیست. دولت چهاردهم راه سختی در پیش دارد و اگر مذاکرات غیر مستقیم با آمریکا به نتیجه نرسد، وضعیت اقتصادی سخت تر نیز می شود. مردم حاضر هستند سختی ها را تحمل کنند، به شرطی که مسئولین نیز سفره جدا نداشته باشند. رییس جمهور نشان داد که اگر مدیری بخواهد سفره دیگری جدا از مردم پهن کند، نمی تواند در دولت حضور داشته باشد. باید گفت برای جذب سرمایه گذاری مردمی برای تولید، نیازمند به سرمایه اجتماعی بالا هستیم.

payamgooyesemnan