فوتبال و آسیب‌های اجتماعی!!

یادداشت روز به قلم احسان پورطاهریان؛

فوتبال و آسیب‌های اجتماعی!!

آن‌چه مسلّم است، پس از ورود یک ورزش دسته‌جمعی به نام فوتبال حرفه‌ای از دنیای خارج به داخل کشورمان، در قالب یک پروژه‌ی ورزشی و البته علمی و فنی با رویکردی مدرن که اکنون دیگر به‌عنوان یک ورزش به آن نگاه نمی‌شود و چون به لحاظ حجم مخاطبان، طیف وسیعی از جامعه را درگیر خود کرده است می‌توان آن را یک صنعت فراگیر و تأثیرگذار نامید، طبعاً نفوذ تبعات و آسیب‌های ناشی از این ورزش به طور ناخودآگاه به فضای اجتماعی و حتی سیاسی نیز اجتناب ناپذیر خواهد بود.

اگر بپذیریم که امروزه فوتبال تبدیل به یک صنعت شده است و باشگاه‌ها علاوه بر تیم‌داری و فعالیت در عرصه‌ی فوتبال، نیاز به تأمین منابع مالی برای پایدار ماندن باشگاه خود دارند و در این راه، تمامی امکانات بالقوه‌ی خود را با استفاده از تجربیات کارشناسان خبره‌ی اقتصادی و مشاوران مالی به سوی یک توان باالفعل هدایت می‌کنند، پس باید به این پرسش اساسی پاسخ گفت که به‌راستی چند درصد از منابع مالی باشگاه‌ها به بخش فرهنگی اختصاص داده شده است و آیا این‌که صرفاً در عنوان و لوگوی یک باشگاه، پسوند فرهنگی را اضافه نماییم، برای فرهنگی شدن آن‌ها کافی‌ست یا این‌که ارتقاء فرهنگی باشگاه‌ها و به تبع آن هواداران و طرفداران، نیازمند توجه جدی‌تر و صرف هزینه‌های بیشتری برای رشد و توسعه‌ی فرهنگی است؟

به‌طور کلی، آسیب‌هایی که به سبب گسترش حرفه‌ای ورزش فوتبال در کشورمان پدید آمده است را می‌توان به چند دسته تقسیم کرد که مهم‌ترین آنها دولتی بودن باشگاه‌ها و عدم ورود و فعالیت بخش خصوصی به این عرصه، فساد مالی در بدنه‌ی اجرایی و مدیریتی فوتبال و همچنین آسیب‌های فرهنگی و اجتماعی در بین جوانان، نوجوانان، هواداران و تماشاگران است که درخصوص آسیب‌های اداری، مالی و همچنین فساد موجود در بدنه‌ی مدیریتی فوتبال که اتفاقاً این روزها به یکی از مباحث جدی و مهم در جامعه تبدیل شده است می‌توان مقالات فراوانی نوشت و به تفصیل هم درباره‌ی آن سخن گفت که البته اگر با دقت بیشتری به این موضوع بنگریم، ریشه‌ی اصلی چنین مشکلاتی نیز به مقوله‌ی فرهنگی و زیرساخت‌های اجتماعی موجود در جامعه بر می‌گردد.

اما آن‌چه که باید بیش از گذشته به آن پرداخت، آسیب‌های فرهنگی در باشگاه‌های فوتبال ایران است که خود را بصورت عیان و عریان در سطح جامعه و به‌خصوص بین تماشاگران در سکوهای استادیوم‌های ورزشی نشان می‌دهد که متأسفانه رفتار توهین‌آمیز برخی از هواداران یک تیم به بانوان در استادیوم، یکی از این موارد تأسف‌بار در هفته‌های اخیر بود که در این میان، وظیفه‌ای که لازم است مسئولین یا به طور شفاف کارگزاران فرهنگی هر مجموعه‌ی ورزشی بدان اهمیت دهند، توجه به شعور مخاطبان و همچنین تأمین نیازهای رفاهی و فرهنگی آنان است که متأسفانه درحال حاضر استادیوم‌های ورزشی کشورمان از کمترین امکانات رفاهی و فرهنگی برخوردار نیستند و همین امر سبب جریحه‌دار شدن روحیه و عواطف جوانان و به تبع آن مشکلات فرهنگی و اجتماعی و در بعضی از موارد رفتارهای ناهنجار آنان خواهد شد.

امروزه همه‌ی هواداران فوتبال در تمامی نقاط جهان در یک موضوع و آن‌هم از نگاه کاملاً فرهنگی و اخلاقی اتفاق نظر دارند که عبارت است از حفظ کرامت و حرمت هر تماشاگر در مواردی از قبیل دسترسی آسان به ورزشگاه‌ها با استفاده از سرویس رفت‌وآمد کافی، زمان مناسب بازی‌ها از نظر سرما و گرما، تهیه‌ی بلیت بازی به شکل گسترده و بدون استرس و ارزان، ورود آقایان و بانوان با حفظ احترام و عدم برخورد اولیه‌ی خشن، در اختیار داشتن امکانات لازم رفاهی در قبال پرداخت هزینه و بسیاری از این موارد که می‌تواند به رفتارهای مناسب تماشاگران منجر شود.

رعایت عدالت و بی‌طرفی از سوی مدیران و برگزارکنندگان مسابقات فوتبال شامل فدراسیون، سازمان لیگ و کمیته‌ی مسابقات و همچنین کمیته‌ی داوران، بازی جوانمردانه‌ی بازیکنان و ایجاد فضای مناسب فرهنگی تشویقی با اهدای جوایز ویژه برای تماشاگران در استادیوم‌های ورزشی و همچنین پاسخگویی عوامل تیم‌های برنده و بازنده در قالب مصاحبه‌های رسانه‌ای برای روشن شدن افکار عمومی نیز در رفتارهای هواداران و طرفداران تیم‌ها بسیار تاثیرگذار خواهد بود.

بنابراین برای رسیدن به نقطه‌ی مطلوب در حوزه‌ی فوتبال باشگاهی و حرفه‌ای‌، مسئولان ارشد کشورمان شامل نمایندگان محترم مجلس، مسئولان دولتی در وزارت ورزش و جوانان و همچنین فدراسیون فوتبال، درکنار سایر وظایف ذاتی و قانونی خود نقش مهمی در این زمینه دارند تا با هدایت، قانون‌گذاری و برنامه‌ریزی یکپارچه در جهت توسعه‌ی هرچه بیشتر مقوله‌ی فرهنگ در ورزش فوتبال و کاهش آسیب‌های اجتماعی گام بردارند، چراکه امروزه فوتبال علاوه بر نشاط و شادابی اجتماعی، به وحدت و انسجام و تقویت غرور ملی در بین اقشار مختلف جامعه و به‌خصوص جوانان و نوجوانان، کمک شایانی خواهد کرد.

payamgooyesemnan