لزوم تقویت قدرت خرید خانوارها در برابر تورمِ نجومی پیش از آغاز تابستان

لزوم تقویت قدرت خرید خانوارها در برابر تورمِ نجومی پیش از آغاز تابستا
» رحمان سعادت

اگرچه افزایش سالانه حقوق کارمندان و کارگران می‌تواند تا حدی به رفاه خانوارها کمک کند، اما در نهایت این نرخ تورم است که قدرت خرید نهایی خانواده‌ها را تعیین می‌کند. با توجه به تورم شدید و افت چشمگیر قدرت خرید، «کالابرگ» می‌تواند راهبردی حمایتی باشد، اما به شرط آن که بازنگری و ترمیم شود.
متأسفانه به تدریج از ارزش کالابرگ‌ها کاسته می‌شود. تورم نجومی، برگ‌های این درختچه معیشتی را ریخته است؛ برگ‌ها به حالت سوزنی درآمده و دیگر توان تأمین خوراک و پوشاک را ندارند. ضروری است دولت در مبلغ ریالی کالابرگ‌ها تجدیدنظر کند. تورم عمدتاً ساخته و پرداخته دولت‌هاست و مردم عادی نقشی در گرانی ندارند، اما تاوان آن را می‌پردازند؛ تاوانی که توان را از آن‌ها گرفته است.
به تورم، «مالیات پنهان» می‌گویند؛ مالیاتی که از جیب مردم به جیب دولت می‌رود. حداقل انتظار این است که با بازتوزیع درآمد حاصل از مالیات‌های مستقیم و غیرمستقیم، امکان حداقلیِ زندگی برای مردم فراهم شود. بسیاری از خانوارها به دلیل تورم، رفت‌وآمدهای خانوادگی را کاهش داده‌اند که در بلندمدت به گسست خانواده‌ها و در نهایت کاهش انسجام اجتماعی می‌انجامد.
با توجه به تغییرات فرهنگی، جمعیت خانوارها رو به کاهش است. کاهش روابط میان‌خانوادگی، عملاً موجب فراموشی اجتماعیِ اعضای حقیقی خانواده‌ها و افزایش ارتباطات بیرون از خانواده در فضای مجازی می‌شود که خود تهدیدی جدی است. پیشنهاد می‌شود در کنار «قانون جوانی جمعیت»، «قانون تحکیم اقتصادی خانواده» نیز به تصویب برسد؛ چراکه صِرف افزایش جمعیت کافی نیست، حفظ خانواده‌ها در کنار یکدیگر نیز اهمیت حیاتی دارد.
مطالعات نشان می‌دهد وقتی یارانه نقدی، کالابرگ یا حقوق پرداخت می‌شود، صله رحم و دیدوبازدید افزایش می‌یابد. این امر بیانگر آن است که اقتصاد بر روابط اجتماعی و سرمایه اجتماعی اثر می‌گذارد. مارکس می‌گوید: «فقر و گرسنگی ضد فرهنگ است.» انسان‌ها زمانی به مطالعه کتاب، شرکت در اجتماعات یا کنسرت روی می‌آورند که نیازهای اولیه‌شان در خوراک و نوشاک تأمین شده باشد. از این رو دولت نخست باید به تأمین نیازهای ضروری توجه کند. در شرایط فعلی، راه کوتاه‌مدت گذر از فقر، افزایش کالابرگ و یارانه است؛ کالابرگی واقعی که تنها یک اسم نباشد و به پوچی نگراید.
این مهم به همت و نظر دولت وابسته است. نباید تعلل دولت باعث شود کالابرگ‌ها از ماهیت اصلی خود خارج شوند. ادامه این رویه ممکن است بار دیگر نارضایتی عمومی را دامن بزند و حوادث سال گذشته تکرار شود. متأسفانه در یک ماه اخیر، دولتمردان اقتصادی دوباره به گفتاردرمانی روی آورده‌اند و از واژه‌هایی مثل «افزایش ارزش ریالی در حال بررسی و مطالعه است» استفاده می‌کنند و گاه وعده‌های بی‌پایه می‌دهند. امروز مردم هوشیارند و مدیر خدمتگزار را از مدیرِ سرکارگذار تشخیص می‌دهند. مردم در ایام جنگ وظایف خود را انجام دادند و پس از جنگ نیز اجتماعات اقتدار را ادامه دادند. اما کاهش حمایت دولت ممکن است اقتدار سرپرست خانوارها را متزلزل کند؛ اقتداری که به سیاست‌های حمایتی دولت گره خورده است. به نظر می‌رسد پیش از آغاز تابستان، کالابرگ‌ها باید تقویت شوند.

payamgooyesemnan