یادداشت روز به قلم علی اکبر مختاری؛

مجلس خبرگان، اختیارات و انتظارات

هفته گذشته یازدهمین اجلاس رسمی مجلس خبرگان رهبری در تهران برگزار شد. انتخاب کمیته ۵ نفره برای تنظیم و پیشنهاد محورهای بیانیه پایانی و انتخابات هیئت رئیسه و کمیسیون ها نیز طبق آیین نامه، هر دو سال یکبار انجام می‌شود که در این دوره نیز طبق روال گذشته و با همان ترکیب گذشته تکرار شد. اعضای مجلس خبرگان رهبری در مرقد امام حضور پیدا کرده وسپس  با رهبری دیدار داشته اند. به طور کلی روند فعالیت رسمی مجلس خبرگان اینگونه است که هر دوسال یکبار تکرار میشود و مردم در رسانه ها از میزان تحرک و پویایی این نهاد  مطلع می شوند.
براساس قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، مجلس خبرگان سه وظیفه مهم را بر عهده دارد. ابتدا تعیین و انتخاب رهبر، دوم نظارت بر بقا و استمرار شرایط رهبری و سوم انتخاب رهبر جدید. لذا وظیفه مجلس خبرگان در درجه اول، تعیین و انتخاب رهبر برای جمهوری اسلامی ایران است؛ هم‌چنان‌که وظیفه دارند مرتباً رهبر و نحوه اداره امور توسط وی را زیر نظر و نظارت دقیق خویش قرار دهند تا هرگاه از انجام وظایف محوله خویش ناتوان شد یا فاقد یکی ازشرایط مذکور در قانون اساسی شد او را عزل کنند.
با توجه به شرایط سیاسی اجتماعی موجود و شعارهایی که در تجمعات اعتراضی چند ماه اخیر  بیان میشود که بخشی به عملکرد رهبری و راس نظام حکمرانی مرتبط است انتظارات از مجلسی که وظیفه نظارت بر عملکرد رهبری را دارد این بود که در این دوره از اجلاسیه بر این موضوع مداقه بیشتری داشته و اعضای مجلس خبرگان بعنوان نمایندگان مردم (در حوزه تعیین و نظارت بر رهبری)  به خواسته ها و اعتراضات مردم پاسخ درخوری ارایه دهند. در این راستا در جلسه  دیدار اعضای خبرگان با رهبری موضوع جمهوریت و اسلامیت مورد تاکید قرار گرفته است و با توجه به انتقاداتی که نظام سیاسی را به شخص محوری و دیکتاتوری متهم می کند در این دیدار رهبری در سخنان خود این مجلس رفیع و بسیار مهم را نماد درهم‌آمیختگی «جمهوریت» و «اسلامیت» خواندند. بنابراین باتوجه به اینکه خرد جمعی در تعیین سرنوشت یک ملت اهمیت دارد نتیجه این جمع گرایی و اهمیت به اراده و رای و نظر مردم باید برای خودشان ملموس باشد. حداقل انتظارات اینست که مردم از تصمیمات و مباحث مجلس خبرگان در حوزه نظارت بر رهبری در دو سال گذشته آگاه شوند و همانند مجلس شورای اسلامی مخالفان و موافقان عملکرد رهبری در صحن علنی مجلس به بحث و تبادل نظر بپردازند. اصل جمهوریت بر پایه شفافیت و پاسخگویی است لذا وظایف و اختیارات این نهاد که به صورت صریح و شفاف در قانون اساسی آمده است نباید دچار محافظه کاری  شود و عملکرد ها در تاریکخانه و به بصورت مخفی و پنهان بماند.
مسئله دیگر میزان دغدغه اعضای خبرگان بر بحرانها و مسائل اساسی کشور است. در این دوره سخنگوی مجلس خبرگان با بیان این که هیئت رئیسه مجلس خبرگان رهبری در این دوره تا کنون ۴۰ جلسه را برگزار نموده، گفته است:کمیسیون سیاسی، فرهنگی و اجتماعی مجلس خبرگان رهبری نیز ۵۴ موضوع را در قالب ۱۱۷ جلسه با حضور مسئولان برپا نموده است؛ کمیسیون اقتصادی ۱۳ جلسه، کمیسیون حراست و پاسداری از ولایت فقیه ۳۳ جلسه، کمیسیون آئین نامه داخلی ۱۹ جلسه با ۱۱ موضوع و هیئت های اندیشه ورز و کمیسیون ها و کارگروه های تخصصی دیگر نیز جلسات متعددی را برگزار نموده اند. لذا با توجه به این تقسیم بندی  حوزه های مهمی همچون سیاست خارجی و رفع تحریمها، ابرتورم و فروپاشی اقتصاد  که اکنون گریبانگیر مردم و حکومت شده است ظاهرا چندان اهمیت نداشته واکثر اعضا در موضع گیری ها و بیانیه ها موضوعات فرهنگ و حجاب را مورد انتقاد قرار میدهند. عملکرد محافظه کارانه و انفعالی اعضا، جایگاه مجلس خبرگان را از رسالت خطیری که دارد دور کرده و جایگاه آن را در نظارت بر امور حکمرانی  تقلیل داده است.

payamgooyesemnan