یادداشت روز به قلم ابوالقاسم کواکبیان؛

استفاده از احزاب و رسانه های آزاد برای اعتماد سازی

امروزه سازوکار اکثر کشورهای پیشرفته این است که برای شهروندان خود رفاه بیشتر و بهتری ایجاد کنند؛ لذا سعی می‌کنند از مبانی جامعۀ مدنی بهره‌مند باشند؛ چراکه ادارۀ یک کشور به‌نحو احسن، بدون کمک ابزار مدنی محال است. بدیهی است کشور عزیزمان، ایران، از این قاعده مستثنا نیست و لذا وجود احزاب پیشرفته و تشکل‌های سیاسی در کنار مجامع فرهنگی و هنری و تشکل‌های حرفه‌ای و صنفی و مطبوعات و رسانه‌های آزاد و وجود همۀ نحله‌های سیاسی در انتخابات و دیگر نهادهای اجتماعی لازم بوده و نشانۀ رشد و پیشرفت هستند.

در کشور ما گاهی بدسلیقگی دست‌اندرکاران به این اصول پیشرفته صدمه می‌زند؛ برای مثال، در سفر اخیر رئیس‌جمهور محترم به‌همراه برخی از اعضای دولت، از دیدگاه برنامه‌ریزان و برگزارکنندگان جلسات به‌ویژه جلسۀ نخبگان برای انتخاب سخنرانان، وجود لااقل بیش از چهل حزب و تشکل که در استان شعبه دارند، نادیده گرفته شده بود. از سوی دیگر، بانوان که نیمی از جامعه را تشکیل می‌دهند، ظاهراً حرفی برای گفتن نداشتند.

به نظر می‌رسد پذیرش وجود احزاب و مطبوعات آزاد برای برخی از کسانی که به قدرت رسیده‌اند، دشوار است و چندان مایل نیستند از آگاهی و اطلاعات و کمک آنان بهره بگیرند و گمان آنان این است اگر بدین‌وسیله جلوی نقد را بگیرند، آسان‌تر می‌توانند منویات خود را در جامعه پیاده کنند؛ درصورتی‌که وجود توسعۀ سیاسی و بهره‌گیری از افکار متنوع جامعه به‌نفع دست‌اندرکاران بوده و بهتر می‌توانند وظیفۀ خود را اجرا کرده و جامعه را اداره کنند؛ لذا حتی به نظر می‌رسد مجلس یک‌پارچه و دولت انقلابی علی‌رغم همۀ وعده‌هایی که در زمینۀ اقتصاد و معیشت برای کسب رأی به مردم داده‌اند، به‌خوبی عمل نکرده‌اند و در همین چند ماه اخیر قیمت بسیاری از کالاهای مصرفی مردم لااقل ۳۰درصد گران‌تر شده است تا جایی که ظاهراً اعتماد مردم بیش از پیش درخصوص وعده‌ها خدشه‌دار شده است.

در اینجا به همۀ دلسوزان این آب و خاک و همۀ کسانی که در فکر پیشرفت و توسعۀ کشور و سربلندی جمهوری اسلامی هستند، توصیه می‌شود با مبنا قراردادن ابزار حکومت‌های مدرن و پیشرفته یعنی احزاب فراگیر و رسانه‌ها اعم از مکتوب و غیرمکتوب که رکن چهارم جامعه هستند و آیینه‌وار افکار عمومی را منعکس می‌کنند و با بهادادن به تشکل‌های صنفی، طوری عمل کنید که خرد جمعی در ادارۀ کشور دخیل باشد. بدیهی است امروزه دیگر نمی‌توان با رجوع به معتمدان و ریش‌سفیدانِ سرزمین پهناوری چون ایران با بیش از هشتادمیلیون جمعیت و سرمایه‌های عظیم نهفته در آن، به‌گونه‌ای کشور را اداره کرد همۀ مردم در رفاه و آسایش باشند؛ امروزه باید پس از اتکال به خداوند سبحان به مردم اعتماد کرد و با ادغام احزاب هم‌سو و تقویت آن‌ها، چند حزب مقتدر در کشور ایجاد کرد. از سوی دیگر باید مطبوعات و رسانه‌ها نقش اصلی خود را که همانا هدایت و شکل‌دهی به افکار عمومی است، به‌خوبی اجرا کنند. به‌طور قطع با روند فعلی انتخابات و رد صلاحیت‌های گسترده و بهره‌نبردن از احزاب و انتخابات حداقلی و جناحی در کنار مطبوعات بدون پشتوانه که به‌دلیل کسب رپرتاژ آگهی، خودسانسوری می‌کنند و واقعیت‌های ملموس جامعه را بیان نمی‌کنند، بعید است همۀ مردم کشورمان به رفاه و آسایش واقعی دست پیدا کنند.

همۀ زعمای قوم باید بپذیرند امروزه وجود احزاب یکی از ضروریات حکومت‌هاست و احزاب می‌توانند نقش مؤثرتری در آگاه‌سازی جامعه داشته باشند. اینکه دولتمردان برای دیدار با آحاد جامعه وقت می‌گذراند و به درد دل مردم گوش می‌دهند، خوب است؛ ولی اگر به مطبوعات و رسانه‌ها اعتقاد و اعتماد داشته باشند و از آن سو مطبوعات آزادانه مشکلات جامعه را مطرح کنند و احزاب نیز خود را در قدرت شریک بدانند و نهادهای مدنی و تشکل‌های صنفی در صحنه حضور داشته باشند، شاید چندان نیاز نباشد دولتمردان شخصاً به اقصانقاط کشور مراجعه کنند؛ بلکه با عنایت به گفته‌ها و نوشته‌های رسانه‌ها و دبیران احزاب هر استان می‌توانند با صرف وقت بیشتر و برنامه‌ریزی و تعامل با سایر کشورها و مراودات اقتصادی، رفاه و آسایش شهروندان را به ارمغان بیاورند؛ لذا نگارنده امیدوار است همین نوشتار هرچند اندک، بر رویۀ دولتمردان اثرگذار باشد و مسئولان محترم با بهادادن به خرد جمعی و افکار عمومی که بهترین وسیلۀ انتقال آن رسانه‌ها هستند، با ترمیم سیرۀ خود درخصوص مسائل حاد جامعه اعم از اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و اجتماعی، با تلاش شبانه‌روزی جامعه‌ای بدون فقر، بیکاری، فشارهای روانی و بزهکاری‌های جورواجور بسازند و روزی بیاید که ببینیم احزابی حاکم شده‌اند که در برابر عملکرد خود پاسخ‌گو هستند، نه آنکه هر دولت جدیدی که می‌آید، نواقص را متوجه دولت قبلی بداند و خود را منجی مردم و ایجادکنندۀ کشوری با اقتصاد پویا قلمداد کند و هیچ دولتمردی به هیچ نهاد مدنی‌ای پاسخ‌گو نباشد و مردم نیز فقیرتر شوند و همچنان با مشکلات دست‌به‌گریبان باشند و عمران و آبادانی نیز به بوتۀ فراموشی سپرده شود.

نویسنده: ابوالقاسم کواکبیان

payamgooyesemnan